یبوست

یبوست

یبوست

یبوست چیست و راه درمان

افراد مختلف الگوهای اجابت مزاج مختلفی دارند. این الگوها به میزان تحرک بدنی، ورزش، شیوه زندگی، تغذیه و سلامت عمومی بستگی دارد.

اجابت مزاج بیش تر از همه تحت تاثیر میزان فیبر غیرمحلول دریافتی (مثل سبوس گندم) رژیم غذایی و میزان مایعات مصرفی قرار دارد.

بعضی از افراد در روز تا ۳ بار اجابت مزاج دارند در حالی که گروهی دیگر در هفته ۳ بار اجابت مزاج دارند.

قانونی وجود ندارد که روزانه یک بار اجابت مزاج لازم است، یبوست معمولا به این معنی است که تغییری در اجابت مزاج رخ داده و فواصل آن را طولانی تر کرده، قوام مدفوع سخت تر و دفع آن دشوار گردیده است.

بعضی از داروها ممکن است باعث یبوست شوند.

بعضی از داروهای شایع که باعث یبوست می شوند عبارتد از : مسکن های مخدر (مثل کدئین و مورفین)، ترکیبات ضد اسید حاوی آلومینیوم و بعضی از داروهای خاص کاهش فشار خون.

فیبر رژیم غذایی مربوط به بخش هایی از غذا می شود که از گیاهان منشا گرفته ولی قابل هضم نیست.

فیبر ها انواع مختلفی دارند مانند سبوس گندم و غلات پوست نگرفته که در تنظیم فعالیت روده از موثرترین خوراکی ها به شمار می آیند.

علایم یبوست

  • اجابت مزاج با فواصل طولانی
  • درد هنگام اجابت مزاج
  • مدفوع سخت و پشکل مانند
  • ناتوانی در اجابت مزاج
  • بریدگی های کوچک در مقعد (شقاق)
  • درد های شکمی

امروزه با تغییر سبک زندگی مردم و تغییر الگوی غذا خوردن، شکایت مردم از شیوع یبوست رو به افزایش است.

از آنجاییکه در طب سنتی معتقدیم یبوست ماد همه بیماری ها است، درمان آن به صورت اورژانسی مدنظر تمامی حکمای طب سنتی اسلامی بوده است.

یبوست از دو جهت می تواند مورد بررسی قرار گیرد:

الف: فواصل دفع مدفوع: یعنی هر چند ساعت یکبار دفع مدفوع دارید؟

ابوعلی سینا معتقد است به ازای تناول هر وعده غذایی، فرد بایستی اجابت مزاج داشته باشد.

یعنی اگر سه وعده غذا در روز می خوردید، می بایست سه بار دفع مدفوع داشته باشید.

اما امروزه با توجه به تغییر الگوی زندگی مردم حداقل یکبار دفع مدفوع در شبانه روز الزامی است.

در غیر این صورت فرد دچار یبوست شده و مدفوع در بدن او باقی می ماند و تمامی عوارض این تعلل متوجه بیمار می شود.

هر چه این تعلل بیشتر شود، عوارض آن هم بیشتر می گردد.

دوم: سهولت دفع مدفوع است. یعنی فرد بدون اینکه در توالت معطل شود و با سختی مدفوع را دفع کند، اجابت مزاج کند.

بعضی از افراد شاید در روز چندین بار به توالت جهت اجابت مزاج مراجعه می کنند، اما نمی توانند تخلیه ای راحت داشته باشند.

درمان

۱) انجیر را شبی ۷ عدد داخل یک لیوان آب یا گلاب خیسانده میل کنید

(اگر بیمار خشکی هم داشته باشد بسته به میزان خشکی ۳ تا ۷ عدد آلو اضافه می کنید. اگر شدت خشکی زیاد باشد از انجیر ها کم کنید.)

۲) اگر یبوست خیلی شدید باشد علاوه بر رعایت موارد بالا از ترکیب ۲ واحد عسل + ۱ واحد روغن بادام شیرین، روزی ۲ قاشق غذاخوری استفاده کنید.

از نسخه های زیر نیز به تنهایی می توانید برای درمان استفاده کنید:

۱) شبی یک لیوان گلاب را با یک قاشق مرباخوری تخم بارهنگ داخل قوری ریخته ۱۵ دقیقه ملایم بجوشانید پس از ولرم شدن با کمی عسل میل کنید.

۲) از دمکرده گل سرخ (محمدی) روزی یک لیوان به عنوان داروی ملین هم می توانید استفاده کنید.

۳) طول درمان بسته به شدت یبوست از ۴۰ تا ۱۲۰ روز طول می کشد.

* اگر شدت یبوست زیاد باشد از هر سه نسخه هم زمان می توان استفاده کرد.

* اگر بیمار فشار خون گرم دارد از گلاب استفاده نکنید.

* خوردن یک قاشق آّب لیمو با آب یا آب انار یا آب زرشک درمانگر است.

* چنانچه از قرص ها یا شربت های مسهل استفاده می کنید، مراقب باشید.

این مسهل ها معمولا حاوی فرآورده های گیاه سنا هستند که ممکن است در صورت مصرف منظم مشکلات روده ای دیگر ایجاد نمایند.

* برای حل بلند مدت مشکل، اغلب نیاز است که به رژیم غذایی فیبر بیشتری اضافه شود.

بهترین گزینه سبوس گندم است. راز این راه حل در اضافه کردن آرام و مستمر سبوس به رژیم غذایی است.

فیبر شل کننده مدفوع نیست و ممکن است همان طور که اسهال ملایم ایجاد می کند منجر به یبوست نیز بشود.

با یک قاشق غذا خوری سر پر سبوس گندم یا ۴/۱ فنجان غلات کامل شروع کنید.

نکته:

برای افزایش میزان این فرآورده در ؤزیم تان دست کم یک هفته صبر کنید.

اگر افزایش سبوس گندم یا غلات کامل را تحمل می کنید می توانید به شکل هفتگی یک قاشق غذاخوری سبوس گندم یا ۴/۱ فنجان غلات کامل به میزان مصرف روزانه تان اضافه کنید.

هدف خود را رسیدن به ۲ تا ۶ قاشق غذاخوری سبوس گندم یا ۲/۱ یا ۱ فنجان غلات کامل در روز قرار دهید.

فرآورده های حاوی پسیلیوم نیز به عنوان مکمل فیبر غذا قابل استفاده است.

به یاد داشته باشید که افزایش آرام و مستمر فیبر رژیم غذایی احتمال ایجاد علایم جدید و عوارض ناخواسته را به حداقل می رساند.

افزودن فیبر دریافتی با افزودن حبوبات، میوه جات و سبزیجات به رژیم غذایی، هم به سلامت عمومی شما کمک می کند و هم اجابت مزاج آسان تری را به همراه دارد.

به خاطر داشته باشید که همه گیاهان خوراکی به میزان برابر فیبر ندارند و در نتیجه ممکن است نتایج یکسانی در بهبود اجابت مزاج نداشته باشند.

بعضی مثل سبوس جو دو سر هیچ تاثیری ندارند، بعضی مثل حبوبات با تولید گاز اضافی همراه هستند.

شواهد فزاینده حاکی از آن است که افرادی که رژیم پر فیبر دارند، در معرض خطر کمتر سرطان و بیماری های قلبی هستند.

نوشیدن آّب بیشتر به خودی خود باعث آسانتر شدن اجابت مزاج نمی شود.

اگر فیبر بیش تر می خوردید باید ۱ تا ۲ لیوان آب بیش تر در روز بنوشید. فیبر بیش تر آب را در مدفوع حفظ می کند و مدفوع را نرم می نماید.

به اشتراک گذارید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *